Genoeg drinken, zonder verslikking.
Wanneer het moeilijk wordt om vloeistoffen door te slikken, drinkt men minder, vaak zonder het te merken. Het lichaam krijgt dan te weinig vocht, wat moe maakt en tot complicaties kan leiden. Enkele richtpunten helpen om het juiste ritme aan te houden.
- 1,6 litervocht per dag als minimum voor een oudere vrouw
- 2 litervoor een oudere man, tenzij de arts anders adviseert
- 8 tot 10kleine drinkmomenten verspreid over de dag
Waarom men minder drinkt.
Angst om te hoesten
Wie moet hoesten als hij water drinkt, verslikt zich vaak. Op den duur gaat men drinken uit de weg. Dat is dikwijls het eerste teken van een slikprobleem.
Minder dorstgevoel
Met de leeftijd neemt het dorstgevoel af. Men kan te weinig vocht krijgen zonder dorst te hebben.
Echte gevolgen
Te weinig vocht maakt moe, veroorzaakt constipatie, bevordert urineweginfecties en kan verward maken. Bij een oudere persoon kan dat tot een ziekenhuisopname leiden.
Hoeveel drinken.
De Europese richtlijnen voor klinische voeding (ESPEN) raden ouderen minstens 1,6 liter vocht per dag aan voor een vrouw en 2 liter voor een man.
Alles telt mee
Water, kruidenthee, koffie, melk en gegeleerd water tellen mee voor het totaal. Ook soep en fruit leveren vocht.
Weinig, maar vaak
Elk uur een klein glas gaat beter dan af en toe een groot glas. Houd een drankje binnen handbereik.
Tenzij anders voorgeschreven
Bij een hart- of nierziekte kan de arts de hoeveelheid vocht beperken. Volg dan het advies van de arts.
Met de juiste textuur.
Een ingedikte drank glijdt trager naar beneden en geeft de keel de tijd om de longen te beschermen.
De textuur die u werd aangeraden
De logopedist of de arts bepaalt het textuurniveau. Houd u eraan voor alle dranken, ook koffie en soep.
Gegeleerd water of poeder
Gegeleerd water is klaar om met de lepel te eten. Met indikkingspoeder brengt u uw gewone dranken op de gewenste textuur.
Thuis controleren
Met een eenvoudige test met een spuit of een vork controleert u de textuur voor het opdienen.
Alarmsignalen.
Donkere urine
Weinig urine met een donkere kleur wijst vaak op een vochttekort.
Een droge mond
Droge lippen en tong, moeite om speeksel door te slikken.
Vermoeidheid en duizeligheid
Ongewone vermoeidheid, duizelig worden bij het opstaan.
Verwardheid
Een oudere persoon met een vochttekort kan suf of verward worden.
Constipatie
Die ontstaat snel als men weinig drinkt.
Hoesten en koorts
Hoesten tijdens de maaltijden, een natte, gorgelende stem of koorts kunnen wijzen op verslikking.
Bij een oudere persoon zijn deze signalen soms weinig opvallend. U kunt beter elke dag bijhouden hoeveel er gedronken wordt dan wachten tot ze verschijnen. Bel bij twijfel uw arts.
Een boekje om bij te houden.
Noteer drie dagen lang elke drank en toon het boekje aan uw arts, uw logopedist of uw verpleegkundige. Zo ziet u of de hoeveelheid volstaat.
Drinkboekje
Drie dagen lang in te vullen en te tonen aan uw arts, uw logopedist of uw verpleegkundige.
Naam:
Datum:
Aangeraden textuur: niveau
| Uur | Drank | Hoeveelheid | Textuur | Hoesten? |
|---|---|---|---|---|
Dagtotaal: glazen
Richtwaarden: 1 glas = 150 tot 200 ml · 1 tas = 150 ml · 1 potje gegeleerd water = 120 g. Minstens 1,6 liter per dag voor een oudere vrouw en 2 liter voor een oudere man, tenzij de arts anders adviseert.
BSNUTRITION · bsnutrition.com · Hulpmiddel bij de opvolging. Het vervangt niet het advies van een zorgverlener.
Lees ook.
Eet u zoals vroeger?
De test van één minuut, om te weten of u er met uw arts over moet praten.
Uw Delidose berekenen
Tel de chevrons van uw bijvoeding. Bij ondervoeding is de basisrichtwaarde 3 chevrons per dag.
Ondervoeding en kanker
Uw krachten behouden tijdens de behandelingen, ook wanneer eetlust en smaak veranderen.
Uw spieren behouden als u ouder wordt
Spierafbraak afremmen met eiwitten bij elke maaltijd en wat beweging.
Voor en na een operatie
In goede conditie de operatie ingaan en wonden makkelijker laten genezen dankzij voeding.
Doorligwonden en wondgenezing
Het verband beschermt, voeding herstelt. Een eenvoudige richtwaarde per stadium.
Leven met uw bijvoeding
Ze goed innemen, ze bewaren, er niet op uitgekeken raken en ermee op reis gaan.
Een naaste helpen met eten en drinken
De juiste handelingen tijdens de maaltijd, met een geheugensteun om in de keuken op te hangen.
Advies nodig?
U hoeft niet alleen te zoeken. Praat erover met uw arts, uw diëtist of uw apotheker. Ons team beantwoordt ook graag uw vragen over onze producten.
Bronnen
- Volkert D, et al. ESPEN guideline on clinical nutrition and hydration in geriatrics. Clin Nutr. 2019;38(1):10-47. doi:10.1016/j.clnu.2018.05.024
- Volkert D, et al. ESPEN practical guideline: Clinical nutrition and hydration in geriatrics. Clin Nutr. 2022;41(4):958-989. doi:10.1016/j.clnu.2022.01.024
- Burgos R, et al. ESPEN guideline clinical nutrition in neurology. Clin Nutr. 2018;37(1):354-396. doi:10.1016/j.clnu.2017.09.003
- IDDSI. Gedetailleerde definities, versie 2.2, Nederlandse vertaling. 2026. Licentie CC BY-SA 4.0. Document
Bijgewerkt: november 2026.
Nagelezen door Steeve Roland, kinesitherapeut, meer dan 20 jaar in klinische voeding, oprichter van BSNUTRITION · Bijgewerkt op
Uitgever: BS NUTRITION SA, Rue de l’Industrie 20, 1400 Nijvel, België. Wettelijke vermeldingen